PerÅŸembe, Åžubat 23, 2012
   
Text Size

Site İçi Arama


Kadıköy'ün Tarihi

images

Kadıköy'ün Tarihi

Kadıköy, (eski adıyla Kalkedon) İstanbul'un Anadolu Yakası'nda bulunan seçkin bir ilçemizdir. Anadolu Yakası'nın güney batısında yer almakta olan Kadıköy, batı ve güneyde Marmara Denizi, kuzey kısmında Üsküdar, doğu tarafında da Ataşehir ve Maltepe ilçeleriyle çevrilidir.


Kadıköy'ün kuruluşu İstanbul'un kuruluşundan daha da eskilere dayanmaktadır. Fikirtepe'de 1942 ile 1952 yılları arasında yapılan kazı çalışmalarında MÖ 3000 yıllarına ait olduğu sanılan aletler ve insan iskeletlerine rastlanmıştır. Bunların dışında balık, köpek, koyun, keçi kemiklerine de rastlanmıştır. Bulunan alet ve araçlar içinde taştan yapılmış çekiç, kemik, keramik, taş ağırşakları, bronz eserler, inci taneleri, firuze taşından eserler de bulunmaktadır. Moda Burnu'nda Kalkedon kentinde Fenikelilerden kalma kandiller, vazo kırıkları, öküz heykeli, pişirilmiş balçıktan sakallı erkek başı, Kalkedonya Kitabesi'nin yazıldığı bronz levha bulunmuştur.

Fikirtepe'deki Karhadon, Moda Burunu'ndaki Kalkedon kentleri, Fenikelilerin Karadeniz kıyılarında kurdukları kentlere hareket ermek için mola ve ihtiyaçlarını giderme merkeziydi.

İyonya'dan (Anadolu'nun Ege Denizi kıyılarından) gelen ve Yunanistan'a inen Akaların bir kolu M.Ö 675 yıllarında Fikirtepe ve Moda'daki iki Fenike kentini almıştır. Bugün Bahariye, Mühürdar, Moda semtlerinin olduğu yerlere yerleşmişlerdir. Kısa süre içerisinde İzmit'e kadar olan bölgeyi ele geçirip buralarda Kalkedon Devleti'ni kurmuşlardır. Anadolu'nun iç bölgelerinden gelen insanları bu topraklara yerleştirdiler. Başkent ise Kalkedon (Kadıköy) oldu. Ülkenin adına Kalkedonya olarak anılıyordu. Kalkedonyalılar savaşçı ve uygarlıkta oldukça gelişmiş bir topluluktu.




Kalkedonyalılar bugünkü Haliç'in Unkapanı'yla Eyüp arasında oturan Traklarla, Fenike kentleriyle, İzmit'teki Bitinyalılarla, Bergama Devleti'yle ticaret yapmaktaydı.

Haydarpaşa Deresi  civarlarındaki düz alanlarda hipodromları ve tapınakları bulunmaktaydı. MÖ V. yüzyılda Kral Periyut, "talen" adı verilen madeni paralar çıkardı. Kalkedonyalılar şehrin savunmasını da ihmal etmemişlerdi. Perslerden, Bitinyalılardan, Gotlardan korunmak amacıyla Haydarpaşa çayırıyla Kuşdili çayırı arasında bir hisar inşa etmişlerdi. Daha sonra doğudan ve batıdan gelen topluluklar buralardaki surları ve eserleri yıktılar.

Kalkedonyalılar cam eşya, altından küpe, yüzük gibi süs eşyası yapmasını ve mermeri işlemesi konusunda oldukça yetenekliydiler. Kentlerinin kapısına "Khalkedon" yazılı kitabeler asarlardı.

M.Ö 658 yıllarında Yunanistan'ın Korent kanalı dolaylarından kurtulmak, daha verimli topraklarda yaşamak amacıyla kendilerine yeni bir vatan arayışına girmişlerdir. Delf Tapınağı'nın kâhini, Megara Kralı Vizas'a "Körler ülkesinin karşısındaki yerler size yurt olacak" demiştir.

Kral Vizas halkıyla birlikte yurt aramaya çıktı. M.Ö 650 yılında Sarayburnu'na geldi. Sarayburnu'ndan etrafına bakınca buranın güzelliği onu fazlasıyla etkiledi. Kalkedonyalıların bu kadar güzel, bu kadar yaşamaya elverişli yeri farketmeyip boş bıraktıklarına göre kör olması gerektiğini düşündü ve kâhinin dediği, körler ülkesinin karşısındaki yer burasıdır diye Sarayburnu'nda konakladı. M.Ö 608'le 600 yılları arasında Sarayburnu'nda kendi adını verdiği "Bizans" şehrini kurdu.

Pers Kralı Dârâ (Darius) İskitlerle savaşa giderken Kalkedonya'yı da ele geçirdi. Bunun üzerine Kalkedonyalılar Bizanslılarla birlik olarak Dârâ'ya karşı savaştılar. Dârâ, Kalkedonyalıların evlerini, tapınaklarını, kentlerini yakıp yıktı. Sonrasında Dârâ, Fenikelilerle birlik oldu. Kalkedonyalılar önce İyonlarla, sonra Bizanslılarla birleşip tekrar savaşmaya başladılar. Kalkedonyalılar savaş alanını bırakıp kaçtılar. Fenikeliler donanmalarıyla Bizanslılara saldırdı, Kalkedonya'yı yakıp yıkarak ele geçirdiler.

Kalkedonya Perslerin eline geçmişti. Makedonya Kralı İskender, Persleri yenip Pers kentleriyle birlikte Kalkedonya'yı da ele geçirmiştir.

M.Ö 281 yılında Bitinyalılar Marmara kıyılarındaki kentlerin çoğunu ellerine geçirdiler. Kalkedonya'yı da aldılar. Kalkedonya bir süre özgür kalmışsa da çok geçmeden Romalıların yönetimine girmiştir. Makedonya Savaşı esnasında Kalkedonyalılarla Romalılar anlaştılar. Romalılar Kalkedonyalılara savaş gemileri göndererek askeri yardımda bulunmuşlardır.


Kalkedonya 561 yılının 21 Mart'ında Arapların saldırısına uğradı, 667 yılında Araplar yeniden İstanbul kıyılarında belirdiler. Kıyı kentlerinden birçok tutsak alıp ülkelerine döndüler.

Haçlı savaşlarında da Haçlı orduları birkaç kez Kalkedonya'yı çiğnediler.

781 yılında Abbasi Devleti Halifesi Harun Reşit'in komutanlarından Malatyalı Battal Gazi Kalkedonya'yı ele geçirmişlerdir. Bu tarihten sonra Kalkedonya adı yerine Gaziköy adı kullanılmaya başlanmıştır.

Kutalmışoğlu Süleyman Şah 1080 yılında Kalkedonya'yı Anadolu Selçuklu Devleti topraklarına kattı. Fakat bir müddet sonra son kez Bizanslıların eline geçti. 1096 yılında Haçlı orduları Kalkedonya'dan Asya'ya geçtiler. Daha sonra dördüncü Haçlı orduları 1204'te Kalkedonya'yı İstanbul'la birlikte işgal ettiler. Yakıp yıktılar, yağmaladılar, anıtlardaki değerli madenleri söktüler.

Günümüzde Kadıköy

1869'dan 1930'a kadar Üsküdar'a bağlı olan Kadıköy, 23 Mart 1930'da ilçe olmuştur. Kadıköy ilçesi'nin eskiden iki bucağı bulunmaktaydı. Erenköy ve Kızıltoprak bucaklarına daha sonra Merkez Bucağı da eklendi. Daha önce İstanbul Belediyesi'ne bağlı bir şube olan Kadıköy Belediyesi, 1984'te yapılan bir düzenleme ile İstanbul Büyükşehir Belediyesi'ne bağlı bir ilçe belediyesi durumuna getirilmiştir.

 

Yorum ekle


Güvenlik kodu
Yenile

Login Form